Kan Uyuşmazlığı
(Rh Faktörü) Nedir?
"Korkulacak bir hastalık değil, yönetilmesi gereken bir durum."
Hamilelik sürecinde sık duyulan kavramlardan biri "kan uyuşmazlığı"dır. Bu ifade kulağa biraz ürkütücü gelebilir. Ancak doğru takip edildiğinde ve gerekli önlemler alındığında %100 yönetilebilen bir durumdur.
1Önce Temel Bilgi: Rh Nedir?
Kan grubumuz sadece A, B veya 0 değildir. Alyuvarların üzerinde protein olup olmadığına göre bir de "Rh" kimliğimiz vardır:
- +Protein Varsa: Rh Pozitif
- -Protein Yoksa: Rh Negatif
*Rh negatif olmak bir hastalık veya eksiklik değildir. Sadece göz rengi gibi genetik bir özelliktir.
2Sorun Hangi Denklemde Çıkar?
Eğer baba Rh (+) ise, bebeğin de pozitif olma ihtimali vardır. Risk sadece bu kombinasyonda doğar.
Vücutta Tam Olarak Ne Oluyor?
Eğer bebeğin (Rh+) kanı, annenin (Rh-) kanına karışırsa; annenin bağışıklık sistemi bu durumu "yabancı istilası" sanar ve savaşmak için antikor üretir.
İyi Haber: Bu durum genellikle ilk gebelikte sorun yaratmaz. Çünkü antikorların oluşması zaman alır.
Risk: Eğer önlem alınmazsa, bağışıklık sistemi bu durumu "hafızaya atar". İkinci gebelikte bebek yine Rh(+) olursa, hazır bekleyen askerler (antikorlar) bebeğin kan hücrelerine saldırıp kansızlığa (anemi) yol açabilir.
Çözüm: "Kan Uyuşmazlığı İğnesi"
Tıbbın en büyük başarılarından biridir. Anti-D İmmünglobulin iğnesi, annenin bağışıklık sistemini "kör eder" ve bebeğin hücrelerini tanımasını engeller. Böylece savaş hiç başlamaz.
NE ZAMAN YAPILIR?
- Gebeliğin 28. haftasında (Önlem amaçlı)
- Doğumdan sonraki ilk 72 saat içinde (Bebek pozitifse)
- Herhangi bir kanama, düşük veya işlem sonrası.
Ekstra Dikkat Gerektiren Durumlar
Aşağıdaki durumlarda bebeğin kanı anneye karışabilir, bu yüzden doktorunuza mutlaka bilgi vermelisiniz:
Bilgi, Korkudan Güçlüdür
Kan uyuşmazlığı korkulacak değil, bilinecek bir durumdur. Tek yapmanız gereken kan grubunuzu bilmek ve "uyuşmazlık iğnesini" zamanında yaptırmaktır.