Hamilelikte Kur'an okumak ve dinlemek: manevi bir rutin

Hamilelik, insanın kendi kalbine en çok kulak verdiği dönemlerden biri. Bu dönemde birçok anne Kur'an'a daha çok yaklaşmak ister ama nereden başlayacağını bilemez: "Hangi sureyi okumalıyım, abdestsiz dinleyebilir miyim, her gün ne kadar?" Bu yazıda Kur'an'ı bir "araç" olarak değil, bir ibadet ve huzur kaynağı olarak sunuyor; dokuz aya yayılan küçük bir rutin öneriyoruz.

Kur'an'la geçen bir hamilelik: neden?

Kur'an'ı okumanın ve dinlemenin sebebi kendisidir: Allah'ın kelâmıyla baş başa kalmak. Meâlen: "... Biliniz ki kalpler ancak Allah'ı anmakla huzur bulur." (Ra'd Suresi, 28. ayet). Dinlemek de ibadettir; meâlen: "Kur'an okunduğu zaman onu dinleyin ve susun ki size merhamet edilsin." (A'râf Suresi, 204. ayet).

Resûlullah, Kur'an'dan bir harf okuyana bir sevap verildiğini, her sevabın da on katıyla karşılık bulduğunu bildirir (Tirmizî, Fezâilü'l-Kur'ân 16). Zorlanarak, kekeleyerek okuyana ise iki ecir vardır (Buhârî, Tefsîr, Abese; Müslim, Müsâfirîn). Yani Arapçan zayıfsa ya da harflere takılıyorsan, sevabın eksilmez, artar.

Burada dürüst olalım: Bu yazıda "şu sureyi okursan bebeğin şöyle olur" türü bir iddia bulamayacaksın. Böyle sebep-sonuç iddialarının dinî bir dayanağı yoktur; bebeğinle ilgili her şey Allah'ın takdiri ve hekiminin takibindedir. Kur'an'ı huzur, şükür ve dua için oku; karşılığını Allah'a bırak.

Abdest ve dinleme meselesi

Mushaf'a, yani basılı Kur'an'a dokunmak için abdest gerekir; meâlen: "Ona ancak temizlenenler dokunabilir." (Vâkıa Suresi, 79. ayet). Ezberden okumak, telefon ya da tabletten takip etmek ve dinlemek için abdest gerekmez. Hamilelikte sık abdest tazelemek zorlaşabileceğinden dinlemek çok pratik bir yoldur; dinlemek de okumak kadar değerlidir.

Lohusalık döneminde Kur'an okuma konusunda mezhep farkı vardır; dinlemek, dua niyetiyle ayet okumak ve meâl okumak ise o dönemde de serbesttir. Bu konunun ayrıntısı lohusalık yazımızda.

Geleneksel olarak okunan sureler

Toplumumuzda hamilelikte bazı surelerin okunması âdet olmuştur. Bunları paylaşıyoruz ama altını çizerek: Bunlar güzel birer gelenektir, dinî bir zorunluluk değildir. "Şu sureyi okumadan doğum kolay olmaz" gibi bir inanç dinde yoktur.

• Meryem Suresi: Hz. Meryem'in tek başına doğum yapışını anlatan 22-26. ayetler anneler için çok dokunaklıdır. Meâlen: "Doğum sancısı onu bir hurma ağacının dibine yöneltti ... Aşağısından ona şöyle seslenildi: 'Üzülme! Rabbin senin alt tarafında bir su arkı var etti.'" (Meryem Suresi, 23-24. ayetler). Devamında: "Hurma ağacını kendine doğru silkele; üzerine taze, olgun hurmalar dökülsün. Ye, iç, gözün aydın olsun ..." (Meryem Suresi, 25-26. ayetler).

• Yâsîn Suresi: Anadolu'da en çok okunan surelerdendir. "Yâsîn Kur'an'ın kalbidir" şeklindeki rivayet hadis âlimlerince zayıf kabul edildiği için biz bu sureyi herhangi bir fazilet iddiasıyla değil, güzel bir gelenek olarak anıyoruz.

• İnşirâh Suresi: Kısa, ezberlemesi kolay ve zor günlerde teselli verici. Meâlen: "Şüphesiz zorlukla beraber bir kolaylık vardır. Gerçekten, zorlukla beraber bir kolaylık vardır." (İnşirâh Suresi, 5-6. ayetler).

• Âl-i İmrân 35-38: Hz. Meryem'in annesinin ve Hz. Zekeriyyâ'nın evlat duaları. Meâlen: "Rabbim! Bana katından tertemiz bir nesil bağışla. Şüphesiz sen duayı hakkıyla işitensin." (Âl-i İmrân Suresi, 38. ayet).

• Lokmân 14 ve Ahkâf 15: Annenin zahmetini anlatan ve anneye şükrü emreden ayetler; kendi emeğinin Kur'an'da anıldığını görmek güzeldir.

Günlük küçük bir plan

Hamilelikte uzun programlar çabuk yorar. Resûlullah'ın ölçüsünü benimse: "Allah katında amellerin en sevimlisi, az da olsa devamlı olanıdır." (Buhârî, Rikâk; Müslim, Müsâfirîn). İşte 10-15 dakikalık bir öneri:

• Sabah (5 dakika): Fâtiha ve bir sayfa, olmuyorsa beş ayet. Meâlini de oku; anlamadan geçme.

• Gün içinde (5-10 dakika): Yolda, yemek yaparken ya da dinlenirken bir hafızdan dinle. Bir hafta boyunca aynı kısa sureyi dinlersen farkında olmadan ezberlersin.

• Gece (2-3 dakika): Yatarken İhlâs, Felak ve Nâs; sonra bebeğin için kendi cümlelerinle bir dua.

• Haftada bir: Meryem Suresi'nin 16-36. ayetlerini meâliyle, acele etmeden oku.

• Cuma günü: Kehf Suresi'nden bir bölüm okumak ya da dinlemek güzel bir sünnettir; uzun geliyorsa yalnızca ilk on ayet.

Bu planı kendine göre küçült ya da büyüt. Bulantılı günlerde yalnızca dinle; iyi günlerde biraz daha oku. Üç gün aksattıysan sıfırdan başlamış sayılmazsın; kaldığın yerden devam et.

Bugün yapabileceklerin

• Telefonuna güvenilir bir Kur'an uygulaması yükle ve dinleme listesine İnşirâh, Duhâ ve Meryem Suresi'ni ekle.

• Baş ucuna küçük bir meâl koy; her gece bir sayfa oku.

• Eşinle haftada bir akşam karşılıklı birer sayfa okuyun; biriniz okusun, diğeri meâlini.

• Bir sureyi hamilelik boyunca ezberlemeyi hedefle; İnşirâh ya da Duhâ iyi bir başlangıç.

• Okuduğun bir ayetin seni etkileyen meâlini not et; doğumdan sonra bebeğine okuyacağın bir hatıra olsun.

Kaynaklar

• Ra'd Suresi, 28. ayet; A'râf Suresi, 204. ayet; Vâkıa Suresi, 79. ayet; Meryem Suresi, 23-26. ayetler; İnşirâh Suresi, 5-6. ayetler; Âl-i İmrân Suresi, 38. ayet; Lokmân Suresi, 14. ayet; Ahkâf Suresi, 15. ayet (meâlen; Diyanet İşleri Başkanlığı Kur'an-ı Kerim Meâli).

• Tirmizî, Fezâilü'l-Kur'ân 16 (Kur'an'dan bir harf okuyana bir sevap, her sevaba on kat karşılık).

• Buhârî, Tefsîr, Abese; Müslim, Müsâfirîn (Kur'an'ı zorlanarak okuyana iki ecir).

• Buhârî, Rikâk; Müslim, Müsâfirîn ("Allah katında amellerin en sevimlisi, az da olsa devamlı olanıdır").

• Cuma günü Kehf Suresi okumak: Hâkim, Müstedrek; Beyhakî (Diyanet İşleri Başkanlığı, "Cuma günü Kehf Suresi okumanın hükmü nedir?", kurul.diyanet.gov.tr).

• "Yâsîn Kur'an'ın kalbidir" rivayeti: Tirmizî, Fezâilü'l-Kur'ân 7; hadis âlimlerince zayıf sayıldığı için yazıda fazilet delili olarak kullanılmamıştır.

• Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, "Âdetli veya lohusa bir kadın Kur'ân-ı Kerîm okuyabilir mi?", kurul.diyanet.gov.tr.

• Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, "Abdestsiz Kur'an okunabilir mi, Mushaf'a dokunulabilir mi?" konulu fetvalar, kurul.diyanet.gov.tr.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; dinî konularda güvendiğin bir hocaya, sağlık konularında hekimine danış.