Kur'an'daki evlat duaları: Zekeriya, İbrahim ve Meryem'in annesi

Bebeğin için dua etmek istiyorsun ama kelimeler bazen gelmiyor. İyi haber şu: Kur'an, evlat için edilmiş duaları bize olduğu gibi aktarmış. Bu dualar bir peygamberin, bir salih annenin dilinden çıkmış; Allah tarafından kabul edilmiş ve kitabına yazılmış. Sen de aynı cümlelerle dua edebilirsin.

Hz. Meryem'in annesi: Emanet duası

Âl-i İmrân Suresi'nde İmrân'ın hanımı, yani Hz. Meryem'in annesi, hamileyken şöyle dua eder: "Rabbim! Karnımdaki çocuğu sırf sana hizmet etmek üzere adadım. Benden kabul buyur. Şüphesiz sen hakkıyla işitensin, hakkıyla bilensin" (Âl-i İmrân Suresi, 35. ayet, meâlen).

Doğumdan sonra kız çocuğu olduğunu görünce dua etmeyi bırakmaz; adını koyar ve onu Allah'a emanet eder: "Onu ve soyunu kovulmuş şeytandan senin korumana bırakıyorum" (Âl-i İmrân Suresi, 36. ayet, meâlen). Allah bu duayı güzel bir kabulle karşılar: "Rabbi onu güzel bir kabulle karşıladı ve onu güzel bir bitki gibi yetiştirdi" (Âl-i İmrân Suresi, 37. ayet, meâlen).

Bu dua hamile bir annenin duası. Daha bebeğini görmeden onu Allah'a adıyor, onun için hayır diliyor. Sen de karnındaki bebeğin için aynı cümleyi kurabilirsin: "Rabbim, bu emaneti sana adadım; benden kabul buyur." Çocuğun hizmetine değil, Allah'ın rızasına yönelmiş bir hayat dileme duası bu.

Hz. Zekeriyyâ: Tertemiz bir nesil

Hz. Zekeriyyâ yaşlanmıştı, eşi de çocuk doğuramıyordu. Hz. Meryem'in yanında Allah'ın ona verdiği rızkı görünce umutlandı ve orada dua etti: "Rabbim! Bana katından tertemiz bir nesil bağışla. Şüphesiz sen duayı hakkıyla işitensin" (Âl-i İmrân Suresi, 38. ayet, meâlen).

Enbiyâ Suresi'nde aynı duanın başka bir ifadesi var: "Rabbim! Beni yalnız bırakma. Sen varislerin en hayırlısısın" (Enbiyâ Suresi, 89. ayet, meâlen). Hemen ardından cevap gelir: "Biz de onun duasını kabul ettik; ona Yahyâ'yı bağışladık ve eşini de doğurmaya elverişli kıldık" (Enbiyâ Suresi, 90. ayet, meâlen).

Bu duanın anahtar kelimesi "tertemiz". Hz. Zekeriyyâ sadece çocuk istemiyor; hayırlı, temiz, salih bir evlat istiyor. Hamileyken sen de bebeğin için şunu dileyebilirsin: Sağlıklı bir bedenden öte, temiz bir kalp. Bu dua aynı zamanda yıllarca bekleyip evlat hasreti çekmiş herkesin duası. Senin çevrende böyle biri varsa, onu da duana kat.

Hz. İbrâhim: Salih bir evlat

Hz. İbrâhim, kavmini bırakıp Rabbine yöneldiğinde kısacık bir dua etti: "Rabbim! Bana salihlerden bir evlat bağışla" (Sâffât Suresi, 100. ayet, meâlen). Hemen sonraki ayette ona yumuşak huylu bir oğul müjdelenir.

Bu duanın güzelliği sadeliğinde. Uzun bir liste yok; tek bir sıfat var: salih. Yani iyi, dürüst, Allah'a ve insanlara karşı güzel davranan. Bebeğin için gelecek hayalleri kurarken bu kelimeyi aklında tut. Meslek, okul, başarı; bunlar sonra. Önce salih olsun.

Hz. İbrâhim'in başka bir duası da nesil için edilmiştir: "Rabbim! Beni ve soyumdan gelecekleri namazı dosdoğru kılanlardan eyle. Rabbimiz! Duamı kabul buyur" (İbrâhîm Suresi, 40. ayet, meâlen). Bu duada anne babanın kendisini de duaya katması dikkat çekici. Çocuğun için istediğini önce kendin için iste.

Rahmân'ın kulları: Göz aydınlığı

Furkân Suresi, Allah'ın sevdiği kulların özelliklerini sayar. Bunlardan biri de aile için dua etmeleridir: "Rabbimiz! Eşlerimizi ve çocuklarımızı bize göz aydınlığı kıl ve bizi Allah'a karşı gelmekten sakınanlara önder eyle" (Furkân Suresi, 74. ayet, meâlen).

"Göz aydınlığı" ifadesi Arapçada gönül ferahlığını, sevinci anlatır. Çocuğunun seni sevindirmesini, eşinle aranda huzur olmasını istemek bir ayetin duası. Bu duayı eşinle birlikte etmeyi dene; "Rabbimiz" diye çoğul başlıyor zaten.

Ahkâf 15: Olgun insanın duası

Ahkâf Suresi, annenin zahmetle taşıyıp zahmetle doğurduğunu anlatır ve insan olgunluğa erdiğinde nasıl dua ettiğini aktarır: "Rabbim! Bana ve anne babama verdiğin nimete şükretmemi ve razı olacağın salih amel işlememi bana ilham et. Benim için soyumu da ıslah et. Ben sana yöneldim ve ben Müslümanlardanım" (Ahkâf Suresi, 15. ayet, meâlen).

Bu dua üç kuşağı birden kapsıyor: anne baba, kendin ve çocukların. Hamileyken bu duayı okuduğunda hem kendi annene teşekkür etmiş hem de bebeğin için hayır dilemiş olursun. "Soyumu ıslah et" cümlesi, bebeğin ve onun çocukları için edilmiş uzun vadeli bir dua.

Bu dualarla nasıl dua edersin?

• Arapçasını bilmek şart değil. Türkçe meâliyle, kalbinden okuyabilirsin. Dua, dilin değil kalbin işi.

• Namaz sonrası, yatmadan önce ya da elini karnına koyduğun herhangi bir anda oku.

• Birini seç ve bu hafta boyunca her gün tekrar et. Hz. Peygamber "Allah katında amellerin en sevimlisi, az da olsa devamlı olanıdır" buyurur (Buhârî, Rikâk; Müslim, Müsâfirîn).

• Duaya kendi cümlelerini ekle. Ayetin duası bir kapı; sen o kapıdan kendi dertlerinle gir.

• Anne babanın evladına duasının özel bir yeri var: "Üç dua vardır ki kabul olunacaklarında şüphe yoktur: Mazlumun duası, yolcunun duası ve anne babanın evladına duası" (Ebû Dâvûd, Vitr; Tirmizî, Birr; İbn Mâce, Dua). Sen daha şimdiden annesin; duan o üç duadan biri.

Şunu da unutma: Dua, bir sonuç garantisi değil; bir yöneliştir. "Kullarım sana beni sorduklarında bilsinler ki ben çok yakınım. Bana dua edenin duasına karşılık veririm" (Bakara Suresi, 186. ayet, meâlen). Karşılığın nasıl ve ne zaman geleceği O'nun bilgisinde. Sana düşen, istemek.

Kısa özet

• Âl-i İmrân 35-36: Hamile bir annenin bebeğini Allah'a emanet etme duası.

• Âl-i İmrân 38 ve Enbiyâ 89: Hz. Zekeriyyâ'nın "tertemiz nesil" duası.

• Sâffât 100: Hz. İbrâhim'in "salih evlat" duası.

• Furkân 74: Eş ve çocukların göz aydınlığı olması duası.

• Ahkâf 15: Anne baba, kendin ve soyun için üç kuşaklı dua.

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; dinî konularda güvendiğin bir hocaya, sağlık konularında hekimine danış.

Kaynaklar

• Kur'ân-ı Kerîm, Âl-i İmrân Suresi, 35-38. ayetler; Sâffât Suresi, 100-101. ayetler; Furkân Suresi, 74. ayet; Enbiyâ Suresi, 89-90. ayetler; Ahkâf Suresi, 15. ayet; İbrâhîm Suresi, 40. ayet; Bakara Suresi, 186. ayet (Diyanet İşleri Başkanlığı meâli esas alınarak, meâlen)

• Ebû Dâvûd, Vitr 29; Tirmizî, Birr 7; İbn Mâce, Dua 11 ("Üç dua vardır ki...")

• Buhârî, Rikâk 18; Müslim, Müsâfirîn 218 ("Amellerin en sevimlisi...")

• TDV İslâm Ansiklopedisi, "Meryem" maddesi (islamansiklopedisi.org.tr/meryem): Hanne'nin adağı ve Zekeriyyâ'nın himayesi

• Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Türkçe Meâl ve Tefsir (kuran.diyanet.gov.tr)